Foto door Judith

Praten over zelfdoding, hoe doe je dat? Het is nou niet een onderwerp die je even tussen de koetjes en de kalfjes door bespreekt. Hoe snijd je dit aan en hoe/ wanneer begin je hierover? Het roept best wat dingen op, eer je hier überhaupt over kunt praten. Daarom is het denk ik belangrijk dat je eerst zelf enigszins comfortabel raakt met dit onderwerp en je hierin verdiept. Al is het eng en wellicht confronterend, om dit meer bespreekbaar te kunnen maken, zul je eerst zelf eens na moeten denken wat dit met jou doet en wat dit voor jou betekent.

Heb je wel eens aan zelfdoding gedacht?

Heb je zelf weleens aan de dood gedacht bijvoorbeeld? Als ik voor mezelf mag spreken: ik heb hele donkere momenten gekend in mijn leven. En heel eerlijk? Ja, tijdens zulke momenten heb ik weleens gevoeld dat de wereld misschien wel beter af was zonder mij. Toch betekende dit niet dat ik daadwerkelijk dood wilde en het bleef slechts bij een enkele gedachte. Want tegelijk was ik heel erg bang om dood te gaan en was dat verre van wat ik écht wilde. Het enige wat ik wilde, was dat de pijn stopte en dat ik weer happy was.
Het is heftig te constateren dat je je zo rot voelt, dat je zulke gedachtes krijgt. Heb ik dit ooit hardop uitgesproken of het hier met iemand over gehad? Ja, ik heb dit wel eens aan iemand verteld. Bij mij bleef het slechts bij een gedachte en wakkerde dit vooral angst aan en kon ik er geen verlichting of troost in voelen. Deze gedachte zorgde voor relativering en motiveerde mij juist om een manier te vinden waardoor het weer beter met mij zou gaan. De gedachte aan de dood was voor mij dus slechts een teken dat ik hulp nodig had. Nou had ik het geluk dat ik bij machte was om dit te doorbreken. Ik kreeg hulp en kwam er uiteindelijk wel weer bovenop. Maar wat nou als deze gedachte geen halt krijgt en niet meer te relativeren is?

Ik wil dood hulp

Dan zullen deze perspectieven hoe langer hoe meer vertroebelen en het enige wat dan nog overblijft is het verlangen naar de dood. Vervang het woordje ‘dood’ eens voor ‘hulp’: ‘Ik wil dood hulp’. Dan ziet het er ineens heel anders uit. Het woordje ‘dood’ slaat letterlijk alles dood! De openheid, de toegankelijkheid, perspectieven, mogelijkheden, gehoord worden, liefde, begrip, erkenning en herkenning. Terwijl dat andere woordje precies het tegenovergestelde doet. Dan krijgt zo’n verlangen ineens een hele andere lading en een hele andere betekenis. Zo wordt het misschien wat toegankelijker om over te praten.

Want laten we wel wezen, dood is een moeilijk en beangstigend onderwerp. Dit heeft alles te maken met de overlevingsdrang die het gros van de mensen heeft. Een verlangen naar de dood gaat hier lijnrecht tegenin. Zie dan maar eens begrip te krijgen of dit te begrijpen. Dat is vaak niet met elkaar verenigbaar. Daarnaast rust er een bepaald stigma op zelfdoding. Wanneer iemand een poging tot zelfdoding heeft ondernomen, wordt vaak geroeptoeterd dat dit slechts een schreeuw om aandacht was. Een schreeuw om aandacht is ook niets meer of minder dan een schreeuw om hulp! Laten we dat niet vergeten. Iemand zal echt niet voor de lol zijn leven en daarmee zijn geliefden achter willen laten. De nabestaanden hoeven ‘slechts’ één persoon te missen, terwijl de persoon in kwestie afscheid moest nemen van talloze geliefden. Bedenk je dat iemand een poging deed, omdat hij de woorden of de moed niet vond om hulp te vragen. Als je daar zo naar kunt kijken, dan kun je begrijpen hoe schrijnend en eenzaam dat moet zijn. Het is door onder andere deze redenen goed verklaarbaar waarom praten over zelfdoding zo moeilijk is. Het doet iets met iemand en dat is voor iedereen verschillend.

Praat erover

Dus…praten en openheid kunnen levensreddend werken. Echter is het daarbij wel noodzakelijk om anders tegen zelfdoding aan te kijken. Het is meer dan vragen om aandacht en het is te makkelijk en kwetsend om te roepen dat een zelfdodingspoging egoïstisch is! Is het vanuit de nabestaanden of omgeving niet minstens net zo egoïstisch om te verlangen dat iemand blijft leven, omdat jij diegene niet kunt of wilt missen? Is het wel missen? Of heeft dit te maken met je eigen machteloosheid en schuldgevoel die niet kon voorkomen dat iemand uit het leven stapte/ of wil stappen?
Weet je wat ik pas egoïstisch vind? Dat een ander zo hard over een ander kan oordelen, zonder te weten hoe iemand zich daadwerkelijk voelt en zonder kennis te hebben van dat eenzame lijden. Iemand heeft pas recht van spreken als hij dit zelf ooit heeft doorstaan. Eens kijken of het dan nog steeds egoïstisch is om het leven te willen verlaten. En eigenlijk heeft een ander dan nog steeds geen recht van spreken over de keuze van een ander!

Bedenk je dit…

Er is geen pijn in de wereld die pijnlijker is dan somberheid en lijden in eenzaamheid. Er is niets dodelijker in de wereld dan je langdurig zo wanhopig en somber te voelen. Er is geen aspirine die er snel voor zorgt dat je je beter voelt. Geen pleister die de pijn verzacht en geen handleiding die vertelt hoe om te gaan met dat ondraaglijke lijden. Dit zijn punten waardoor de eenzaamheid nog een extra dimensie krijgt. Praten en gehoord worden is pure noodzaak! Want het kan die tergende eenzaamheid doorbreken, perspectieven bieden en iemand uitdagen om verder te kijken. Een doodswens is een gevoel wat je niet zomaar uit kunt schakelen. Het is er en we dienen hiermee te dealen. Net zoals je die slappe lach niet ineens kunt stoppen. Dat overvalt en overweldigt je en neemt compleet de controle over. Het is er.

Hoe wordt het makkelijker om
hier wel over te praten?

Door eerst zelf vertrouwd te raken met het onderwerp, kan er aan bijdragen om praten over zelfdoding makkelijker bespreekbaar te maken. Het gros van de suïcidale gedachten ontstaat doordat men het lijden niet meer aankan. Heel belangrijk om dat in ogenschouw te houden. En zoals eerder vermeld, probeer door de wens, de hulpvraag te zien. Ga er vanuit dat het verlangen tot zelfdoding gelijk staat aan de wens om het ondraaglijk lijden te doen stoppen.

Het helpt ook door eerst zelf te vertellen over de moeilijke tijden die je zelf hebt gekend. Wat deed dat met jou? Wellicht heb je zelf ook dergelijke gevoelens gehad, als je dat aankunt, vertel er eens over. Door jezelf open te stellen, zal dit voor een ander ook wat makkelijker en meer vertrouwd zijn.

Stel jezelf eens deze vragen

Het helpt je misschien de drempel te verlagen om erover te praten en voor jezelf duidelijk te krijgen welke betekenis jij aan zelfdoding verbindt. Hoe vertrouwder jij met het onderwerp raakt en hoe beter jij weet wat dit voor jou inhoudt, hoe ‘makkelijker’ het wordt dit bespreekbaar te maken. Maak het onbekende, bekend. Al is- en blijft het een loodzwaar onderwerp.

Het lijden moet stoppen. Iemand wil dood hulp…


Op de hoogte blijven van nieuwe publicaties? Vergeet dan niet op de ”Follow us” button onder dit artikel te te klikken!


Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *